Thực hiện kế hoạch hoạt động năm 2026, trong khuôn khổ lớp tập huấn chuyên đề “Nhận biết các loài thực vật quý hiếm phục vụ công tác bảo tồn đa dạng sinh học”, từ ngày 15 – 17/01/2026, Khu Bảo tồn thiên nhiên Pù Huống vinh dự được Khu Dự trữ sinh quyển miền Tây Nghệ An phối hợp với Tổ chức Fauna & Flora International (FFI) lựa chọn là địa điểm tổ chức các hoạt động thực nghiệm hiện trường của lớp tập huấn.
Việc Pù Huống được lựa chọn làm điểm thực hành không chỉ thể hiện sự tin tưởng của Ban tổ chức đối với năng lực quản lý, điều kiện thực tiễn và giá trị đa dạng sinh học của khu bảo tồn, mà còn tạo điều kiện thuận lợi để học viên gắn kiến thức lý thuyết với bối cảnh quản lý rừng đặc dụng cụ thể, qua đó nâng cao hiệu quả và tính ứng dụng của chương trình tập huấn.
Không gian thực hành lý tưởng cho nội dung đào tạo chuyên sâu
Tham gia lớp tập huấn là đội ngũ cán bộ kỹ thuật, cán bộ khoa học đến từ các cơ quan, đơn vị lâm nghiệp trên địa bàn tỉnh Nghệ An, bao gồm đại diện các cơ quan quản lý nhà nước, các Ban quản lý rừng đặc dụng, rừng phòng hộ và lực lượng kiểm lâm địa phương. Đặc biệt, sự đồng hành của các chuyên gia đến từ FFI đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc trao đổi chuyên môn, chia sẻ kinh nghiệm và thống nhất cách tiếp cận trong công tác nhận diện, bảo tồn các loài thực vật quý hiếm.
Trong khuôn khổ chương trình, các học viên đã tham quan Nhà bảo tàng thiên nhiên – văn hóa mở Khu BTTN Pù Huống, nơi lưu giữ và trưng bày hệ thống tư liệu, hình ảnh và mẫu vật tiêu biểu phản ánh giá trị đa dạng sinh học, lịch sử hình thành và bản sắc văn hóa đặc trưng của khu bảo tồn. Hoạt động này được lồng ghép chặt chẽ với nội dung tập huấn, giúp học viên tiếp cận trực quan các đối tượng bảo tồn, tăng cường khả năng liên hệ giữa kiến thức chuyên môn và thực tiễn quản lý.
Thông qua việc giới thiệu mô hình bảo tàng mở, Khu BTTN Pù Huống đã góp phần minh họa cách tiếp cận tích hợp giữa bảo tồn thiên nhiên, giáo dục môi trường và truyền thông nâng cao nhận thức, đồng thời gợi mở những hướng đi trong phát triển các không gian học tập – trải nghiệm phục vụ nghiên cứu, đào tạo gắn với bảo tồn bền vững.
Thực hành nhận dạng loài tại Vườn thực vật ngoại vi
Một nội dung trọng tâm của chương trình là hoạt động thực địa tại Vườn thực vật ngoại vi Khu BTTN Pù Huống. Tại đây, các học viên đã trực tiếp thực hành nhận dạng một số loài thực vật quý hiếm, đặc hữu và có giá trị bảo tồn cao. Hoạt động thực địa không chỉ giúp củng cố kiến thức đã được trang bị trong lớp học mà còn nâng cao kỹ năng áp dụng vào thực tiễn công tác chuyên môn.
Trong quá trình thực hành, các chuyên gia và học viên đã trao đổi, thảo luận về định hướng phát triển và sắp xếp Vườn thực vật theo hướng khoa học, phù hợp với mục tiêu bảo tồn ex situ, nghiên cứu khoa học và giáo dục môi trường. Những ý kiến đóng góp chuyên môn là nguồn tham khảo quan trọng, góp phần hỗ trợ Ban Quản lý Khu BTTN Pù Huống tiếp tục hoàn thiện phương án phát triển Vườn thực vật trong thời gian tới.
Lồng ghép yếu tố văn hóa – cộng đồng trong trải nghiệm thực địa
Bên cạnh các nội dung chuyên môn, chương trình còn lồng ghép hoạt động tham quan, dâng hương tại Đền Choọng – điểm sinh hoạt tín ngưỡng gắn bó mật thiết với đời sống tinh thần của cộng đồng địa phương. Hoạt động này góp phần làm rõ mối quan hệ hài hòa giữa bảo tồn thiên nhiên và bảo tồn các giá trị văn hóa bản địa trong quá trình quản lý khu bảo tồn.
Các đại biểu và học viên cũng được giới thiệu mô hình homestay tại xã Mường Choọng, qua đó tiếp cận thực tế về tiềm năng phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng gắn với sinh kế bền vững cho người dân vùng đệm. Đây là dịp để trao đổi kinh nghiệm, thảo luận về vai trò của cộng đồng địa phương trong công tác bảo tồn và phát triển bền vững.
Ghi nhận tích cực từ Ban tổ chức và học viên
Kết thúc đợt thực nghiệm hiện trường, Ban tổ chức và các học viên đánh giá cao sự chuẩn bị chu đáo, kỹ lưỡng và tinh thần phối hợp trách nhiệm của Ban Quản lý Khu BTTN Pù Huống trong suốt quá trình tổ chức các hoạt động. Nhiều ý kiến cho rằng việc lựa chọn Pù Huống làm điểm thực hành là phù hợp và hiệu quả, bởi nơi đây hội tụ đầy đủ các điều kiện về giá trị đa dạng sinh học, không gian thực tiễn và sự gắn kết hài hòa giữa bảo tồn thiên nhiên với văn hóa – cộng đồng.
Pù Huống – điểm đến thực tiễn lan tỏa tri thức bảo tồn
Thông qua việc được lựa chọn và đồng hành cùng các hoạt động thực địa của lớp tập huấn, Khu BTTN Pù Huống tiếp tục khẳng định vai trò là địa điểm thực hành, trao đổi và kết nối tri thức bảo tồn trong mạng lưới các khu rừng đặc dụng thuộc Khu Dự trữ sinh quyển miền Tây Nghệ An.
Các hoạt động không chỉ góp phần nâng cao năng lực chuyên môn cho học viên mà còn thúc đẩy sự gắn kết giữa nghiên cứu khoa học, đào tạo và thực tiễn quản lý, hướng tới mục tiêu quản lý rừng và bảo tồn đa dạng sinh học bền vững trong thời gian tới.
Một số hình ảnh của hoạt động thực địa
Các thành viên tham gia lớp tập huấn và thực địa
Hoạt động tham quan vườn thực vật ngoại vi Khu BTTN Pù Huống
Tham quan Nhà bảo tàng thiên nhiên văn hóa mở Khu BTTN Pù Huống

Chụp ảnh lưu niệm tại Khe Lạnh
Tác giả bài viết: Trần Đức Long – Phòng Khoa học, kỹ thuật và HTQT